การ์ดคำถามสำรวจสภาพจิตใจคนรอบข้างอย่างเข้าใจ

การ์ดสำรวจใจ01

วันที่ 10 ตุลาคมของทุกปี เป็น “วันสุขภาพจิตโลก” ทีมงาน a-chieve จึงจัดทำชุดการ์ดคำถามสำรวจสภาพจิตใจคนรอบข้างขึ้น โดยการ์ดคำถามชุดนี้ ออกแบบโดยพี่นักจิตวิทยาใจดี 2 ท่าน คือ พี่แจน พิมสิริ เรืองจิรนันท์ และพี่กัญ วรกัญ รัตนพันธ์ เพื่อจะเป็นตัวช่วยให้น้องๆ หรือคุณครูที่สังเกตเห็นคนรอบข้างมีความรู้สึกไม่สบายใจ แล้วไม่รู้จะเริ่มชวนคุยยังไง ก็สามารถชวนคุยได้ตามการ์ดแต่ละใบได้เลย

การ์ดดูแลใจ02
แต่ก่อนจะเริ่มชวนคุย เราควรเตรียมตัวเองด้วยนะ
จะต้องทำยังไงบ้าง ดูรูปถัดไปเลย

การ์ดสำรวจใจ03

ก่อนจะเริ่มพูดคุยกับคู่สนทนา การเตรียมตัวเองก่อนก็สำคัญนะ มาเริ่มตั้งหลักและเปิดใจรับฟังโดยไม่ด่วนตัดสินหรือให้คำแนะนำก่อน
ผู้รับฟังอาจจะใช้ภาษากาย เช่น สบตา นั่งในท่าที่สบายพร้อมที่จะรับฟัง พยักหน้าตอบรับ หรือมีจังหวะการให้กำลังใจอย่างเหมาะสม เพื่อให้ผู้พูดรับรู้ได้ว่าเราตั้งใจฟังและอยู่กับเขา

การ์ดสำรวจใจ04
ถ้าเราพร้อม เขาพร้อม ก็เริ่มได้เลย

การ์ดสำรวจใจ05
STEP 1
ชวนเช็กอินสภาพจิตใจ ความรู้สึก ให้เขาได้เล่าทั้งเรื่องราวและความรู้สึกอย่างเต็มที่ เก็บเรื่องที่เขาเล่าเป็นความลับ เป็นการสร้างความไว้วางใจระหว่างกัน

การ์ดสำรวจใจ06
STEP 2
ชวนสำรวจข้างในของผู้พูดมากขึ้น โดยอาจจะมีคำถามย่อย ชวนคุยต่อในประเด็นนี้ได้อีก เช่น
– คิดว่าความกังวลของตัวเองอยู่ในระดับไหน จาก 0 ถึง 10
– ช่วงนี้สุขภาพกายเป็นอย่างไรบ้าง เช่น นอนไม่หลับ กินไม่ลง หรือกินมากกว่าปกติ
– เคยมีความคิดเหล่านี้บ้างไหม เช่น คิดว่าต้องมีเรื่องแย่ๆเกิดขึ้น, รู้สึกว่าอะไรก็ดูยากไปหมด, ทำอะไรก็ไม่ดีเท่าคนอื่น หรือไม่อยากอยู่บนโลกใบนี้แล้ว

จบช่วงนี้แล้ว อยากให้ผู้รับฟัง “ขอบคุณ” ที่เขาเล่าให้เราฟัง และความรู้สึกของเขาสำคัญมากๆ ถ้ามีช่วงไหนที่เขาอยากพัก รู้สึกไม่พร้อม ก็สามารถบอกเราได้ทุกเมื่อขอให้เขารู้สึกปลอดภัย สบายใจ แล้วค่อยไปต่อ

การ์ดสำรวจใจ07
STEP 3
ในช่วงเวลาที่ยากๆ การจะก้าวผ่านไปได้คงเป็นความท้าทาย สามารถชวนกันทบทวนประสบการณ์และความสามารถในการก้าวผ่านนั้น โดยการชวนให้เห็นทรัพยากรในตัวเองและแหล่งสนับสนุนรอบข้าง เช่น
– ชวนเขามองหาข้อดีในตัวเอง
– ชวนเขาทบทวนว่าช่วงที่เหนื่อย หรือไม่ไหว เขามีวิธีรับมือ หรือให้กำลังใจตัวเอง ที่ทำให้สบายใจขึ้น หรือยิ้มได้บ้างไหม
– ชวนให้เขาลองนึกถึงแหล่งสนับสนุนเขาในช่วงที่ผ่านมา เช่น เพื่อน ครอบครัว ไอดอล

การ์ดสำรวจใจ08
STEP 4
สอบถามว่าผู้ฟังต้องการความช่วยเหลือหรือสนับสนุนด้านใด เช่น
– มีอะไรที่เราพอจะช่วยได้ไหม
– อะไรที่พอจะทำให้รู้สึกดีขึ้นมาบ้าง
– แหล่งช่วยเหลืออื่นๆ เช่น พบนักจิตวิทยา/จิตแพทย์

การ์ดสำรวจใจ09
STEP 5
พูดขอบคุณที่เขามาร่วมเดินทางสำรวจข้างในไปด้วยกัน และ ชวนกันทำกิจกรรมขอบคุณง่ายๆ เช่น
– การพูดขอบคุณตัวเองในวันนี้
– การโอบกอดตัวเองอย่างแผ่วเบาให้รู้สึกถึงความรักที่มีให้ตัวเอง