จะบอกหัวใจยังไง ในวันที่ต้องกลับไปทำงาน

Blueholiday

หมดเวลาสนุกแล้วสิ หมดเวลาสนุกสิ 
หลังผ่านช่วงวันหยุดยาว หลายๆ คนคงเริ่มกลับมาเรียนหรือทำงานอย่างเป็นทางการแล้ว แค่คิดว่าจะต้องกลับไปใช้ชีวิตจริงก็รู้สึกเหี่ยวเฉาแปลกๆ แฮะ
วันนี้เลยชวนมารู้จัก Post Vacation Blue ภาวะซึมเศร้าหลังหมดวันหยุดยาว และวิธีรีสตาร์ทหัวใจให้พร้อมไปเรียน ไปทำงานกัน

ไม่ผิดเลยหากวันนี้ ฉันยังไม่พร้อมกลับไปทำงาน
รู้ไหม เราสามารถเป็น Post Vacation Blue หรือ ภาวะซึมเศร้าหลังหมดวันหยุดยาวได้ หลายคนเข้าใจและโทษว่าตัวเองขี้เกียจ แต่จริงๆ แล้วเราอาจกำลังเผชิญกับภาวะที่สารเคมีในสมองเปลี่ยนแปลงกะทันหันเช่นเดียวกับผู้คนบนโลกอีก 64 เปอร์เซ็นต์ ตามข้อมูลของ National Alliance on Mental Illness (NAMI) ที่เคยบันทึกสถิติจำนวนของผู้ที่มีภาวะซึมเศร้า ไม่มีความสุข หลังวันหยุดยาวไว้ 

Post Vacation Blue หรือ Post Holiday Blues หรือในภาษาทางการแพทย์ Post-Travel Depression (PTD) คือภาวะที่รู้สึกเศร้า ไม่อยากกลับไปเรียนหรือทำงานหลังหมดวันหยุด รวมถึงภาวะที่กลับมาเรียนหรือทำงานแล้วแต่ยังคงรู้สึกหดหู่ คิดถึงวันหยุดแสนสุขที่ผ่านมาจนไม่มีความสุขในการกลับมาใช้ชีวิตปกติ

เพราะมีความสุขมากไป สมองเลยขอให้ “พอดี”
ดร.ไอลีน เคนเนดี้-มัวร์ (Dr. Eileen Kennedy-Moore) นักจิตวิทยาคลินิกในมลรัฐนิวเจอร์ซีย์ ได้วิจัยภาวะซึมเศร้าหลังวันหยุดยาวและพบว่า ไม่เพียงเฉพาะวันหยุดยาวเท่านั้น แต่ทุกครั้งที่มีเหตุการณ์สำคัญในชีวิต เช่น หลังกลับจากทริปท่องเที่ยว กลับจากงานแต่งงาน หรือทำงานชิ้นสำคัญสำเร็จ สมองจะหยุดหลั่งฮอร์โมนที่ทำให้เครียดกะทันหัน พร้อมกับหลั่งอะดรีนาลีนที่เป็นสารแห่งความสุขออกมาแทน
การที่สมองไม่มีความเครียดและหลั่งสารแห่งความสุขออกมาจำนวนมากเกินกว่าในการใช้ชีวิตปกติประจำวันเป็นเวลาหลายวันติดต่อกัน ทำให้สมองเริ่มเห็นความไม่สมดุล และหลั่งอะดรีนาลีนให้น้อยลงเพื่อปรับสมดุล เตือนให้เรากลับมาใช้ชีวิตอย่างปกติ จึงเป็นสาเหตุว่าทำไมคนจึงมีความสุขในช่วงเดือนธันวาคมเป็นพิเศษ เพราะสมองรับรู้ว่าจะได้หยุดพักจากงานที่ทำมาตลอดปี ในเดือนที่มีเทศกาลสำคัญแสนพิเศษอย่างคริสมาสต์หรือปีใหม่ และทำให้หลายคนกลับมารู้สึกหดหู่ ซึมเศร้าอีกครั้งในช่วงมกราคม เพราะเป็นช่วงที่สมองชะลอการหลั่งสารอะดรีนาลีนแล้วนั่นเอง

ฉันกำลัง Post Vacation Blue อยู่หรือไม่
อาการซึมเศร้าหลังวันหยุดยาว มีอาการคล้ายคลึงกับโรคซึมเศร้าหลายอย่าง เช่น รู้สึกเหนื่อยล้า ไม่มีเรี่ยวแรงจะทำอะไร รู้สึกเศร้าและโดดเดี่ยวจากผู้คน อารมณ์ไม่ดี หงุดหงิดง่าย และมีปัญหาในการจดจ่อ ไม่มีสมาธิในการทำสิ่งใด แม้จะมีอาการคล้ายคลึงกับโรคซึมเศร้าแต่ภาวะซึมเศร้าหลังวันหยุดไม่ถือเป็นโรคทางจิตเวช และจะเกิดขึ้นในระยะเวลาสั้นๆ เท่านั้น

Restart หัวใจ รับมือยังไงในวันที่ต้องกลับไปทำงาน
“ทำยังไงดี พรุ่งนี้ต้องไปเรียน/ ทำงานแล้ว” ไม่ผิดเลยหากวันพรุ่งนี้เธอจะยังไม่พร้อมกลับไปทำงาน มีผู้คนมากมายที่กำลังเผชิญความรู้สึกเศร้าและหดหู่นี้ไปพร้อมๆ กับเธอ ลองใช้วิธีเหล่านี้ เพื่อสร้างความทรงจำดีๆ ให้วันหยุดที่ผ่านมา และโอบกอดจิตใจให้เตรียมรับประสบการณ์ใหม่หลังวันหยุดที่กำลังจะเข้ามา

  1. ให้ของขวัญกับร่างกาย
    เพราะวันหยุด ร่างกายอาจยังไม่ได้หยุดด้วย การนอนดึก ดื่มแอลกฮอล์ รับประทานอาหารอย่างหนักเพื่อรื่นเริงสังสรรค์ การออกไปท่องเที่ยว ให้ร่างกายปะทะแสงแดดและผู้คนแออัด สิ่งเหล่านี้อาจเกิดขึ้นในช่วงวันหยุดยาว ก่อนเริ่มงานหนึ่งวันลองปล่อยให้ร่างกายได้พัก นอนหลับอย่างมีคุณภาพ รับประทานอาหารที่มีประโยชน์ แช่น้ำอุ่น ออกกำลังกายเบาๆ เป็นของขวัญและขอบคุณร่างกายที่สนุกสนานเต็มที่ไปกับเราในช่วงที่ผ่านมา
  2. ซึมซับประสบการณ์ของการเปลี่ยนผ่าน
    ฤดูท่องเที่ยวอาจหมดไป แต่ฤดูกาลของชีวิตไม่เคยหยุดนิ่ง งดงามเหมือนยามใบไม้เปลี่ยนสี ไม่รีบเร่งให้ตัวเองคลายความเศร้าและกลับมามีอารมณ์คงที่ตามปกติอย่างรวดเร็ว ทำความเข้าใจอารมณ์ความรู้สึกของตัวเองขณะเปลี่ยนผ่านวันหยุดสู่วันทำงาน ว่ามีความรู้สึกอย่างไร ปล่อยให้ตัวเองได้สำรวจตัวเองอย่างสงบถึงความเปลี่ยนแปลง การเติบโตจากวันหยุดที่ผ่านมา สิ่งที่รู้และยังไม่รู้ สิ่งที่อยากจะทำและเป้าหมายในทริปถัดไป
  3. ทริปหน้าจะมาอีกครั้ง
    พูดคุยกับตัวเองว่าวันหยุดไม่ได้มีครั้งเดียว ยังมีสถานที่ใหม่ๆ ผู้คนใหม่ๆโอกาสใหม่ๆ ให้เราได้พักกายพักใจอีกครั้ง วางแผนสิ่งที่อยากทำในวันหยุดครั้งหน้าไว้คร่าวๆ และให้โอกาสตัวเองได้ทำงานเพื่อเตรียมความพร้อมก่อนออกผจญภัยอีกครั้ง
  4. แชร์ความทรงจำกับผู้คนรอบตัว
    ข้อดีของโซเชียลเน็ตเวิร์กอีกหนึ่งข้อคือ สามารถเป็นไดอารี่ที่อยากจะจดบันทึกอย่างไร รูปแบบใดก็ได้ ลองโพสต์ภาพ วีดิโอ เรื่องราวการท่องเที่ยวหรือวันหยุดสุดประทับใจกับผู้คนบนโลกออนไลน์ เพื่อทบทวนวันหยุดที่ผ่านมาและเปิดโอกาสแลกเปลี่ยนความรู้สึกดีดีสู่ผู้อื่น ในขณะเดียวกันก็สร้างบทสนทนาบนโลกจริงกับผู้คนที่เรารัก ครอบครัว เพื่อนร่วมงาน ถึงประสบการณ์หยุดยาวที่ผ่านมา หรือจะพูดคุยกับผู้ร่วมเดินทางเพื่อแชร์สิ่งที่ชอบ ที่ประทับใจในทริปที่ผ่านมาและวิธีที่จะทำให้ทริปหน้าสนุกกว่าเดิม
  5. ยินดีต้อนรับกลับบ้าน 
    คงจะดีไม่น้อยหากกลับมาจากทำงานวันแรกแล้วได้เจอกับ บ้านแสนอบอุ่นที่เปิดให้เราได้เข้าไปพักอย่างอ่อนโยนหลังจากเหน็ดเหนื่อยมาทั้งวัน ลองทำความสะอาด จัดระเบียบใหม่ วางต้นไม้ต้นใหม่ เปลี่ยนผ้าปูที่นอน จัดชั้นวางของใหม่ ก่อนออกไปทริปหรือก่อนออกไปทำงาน เพื่อให้กลับมาพบกับบรรยากาศที่ผ่อนคลาย
    เป็นเรื่องปกติที่จะเราอาจรู้สึกหงุดหงิด เสียสมาธิกับการจดจ่อกับงานเล็กๆ น้อยๆ ในช่วงที่อารมณ์ยังขุ่นมัว ไม่ต้องรีบร้อน ลองขยับย้ายสิ่งของเพียงอย่างเดียว การปรับเปลี่ยนพื้นที่แม้เพียงเล็กน้อยก็สามารถช่วยให้จิตใจมีความสุขได้
  6. สิ่งของสร้างความทรงจำ
    แน่นอนว่าไปท่องเที่ยวหรือหยุดยาวแต่ละครั้ง ย่อมมีสิ่งใหม่ๆ ติดตัวมาด้วยเสมอ อาจเป็นของกิน เสื้อผ้า สิ่งของเครื่องใช้ นำสิ่งเหล่านี้กลับมาใช้เพื่อหวนระลึกถึงความทรงจำที่ดีและเป็นการพกความสุขติดไปเรียนหรือทำงานอีกด้วย หรือหากใครไม่ได้ซื้อสิ่งใหม่มา อาจใช้เวลาระลึกถึงเรื่องใหม่ๆ ที่ได้รู้ในวันหยุด เช่น เพลงใหม่ รายการใหม่ ผู้คนใหม่ๆ และหาวิธีเชื่อมต่อสิ่งเหล่านั้นในวันเรียนหรือทำงานของเรา
  7. ออกไปข้างนอก
    มีผลวิจัยพบว่า คนส่วนใหญ่ใช้ชีวิตในอาคารมากกว่า 90 เปอร์เซ็นต์ เมื่อผู้คนใช้เวลากับธรรมชาติ อารมณ์ของพวกเขาดีขึ้นและระดับความเครียดลดลง พวกเขานอนหลับดีขึ้นและสุขภาพกายของพวกเขาก็ดีขึ้นเช่นกัน การเดินเล่นในธรรมชาติระยะสั้นๆ เป็นประจำอาจให้ผลที่สงบและฟื้นฟูจิตใจได้เช่นเดียวกันกับการพักผ่อนที่ดี
    “ช่วยด้วย ฉันติดอยู่บ้าน” หากไม่สามารถออกไปข้างนอกได้ ลองใช้วิธีนี้ เป็นธรรมดาที่เราจะรู้สึกเบื่อในพื้นที่ที่เราคุ้นเคย เช่น บ้าน หรือที่ทำงาน ลองเปลี่ยนตัวเองเป็นนักสำรวจ ออกตามหามุมใหม่ๆ จุดใหม่ๆ ของบ้าน ห้องเรียน หรือที่ทำงานก็เป็นอีกทางที่ช่วยให้การอยู่บ้านไม่น่าเบื่ออีกต่อไป
  8. จัดตารางก่อนเริ่มงาน
    วางแผนสิ่งที่จะทำในวันที่ต้องกลับมาทำงานตามปกติ ไม่ต้องกดดันตัวเองจนเกินไป อาจเริ่มจากงานเบาๆ ที่ต้องทำ แต่ไม่ยากมากนัก งานที่ถนัดหรือทำแล้วรู้สึกดี ก่อนจะขยับไปงานที่ต้องใช้พลังงานเยอะ เพื่อให้เห็นเป้าหมายชัดเจนว่าจะต้องทำอะไร และไม่รู้สึกท้อใจที่จะกลับมาจัดการ
  9. ผ่านมานานแล้ว แต่ทำไมยังมูฟออนไม่ได้สักที
    สำหรับบางคนที่มีอาการซึมเศร้าหลังวันหยุดยาวนานต่อเนื่อง ยังคงจดจำช่วงเวลาวันสุขด้วยความเศร้าติดต่อกัน อาจถึงเวลาทบทวนตัวเองว่าความเศร้าเหล่านั้นมีสาเหตุที่มากกว่าแค่วันหยุดยาวหมดไปหรือไม่ งานที่กำลังทำเหนื่อยเกินไปหรือเปล่า มีเรื่องใดที่รบกวนจิตใจอีกบ้าง การพูดคุยที่ดีสามารถรีเซ็ตหัวใจได้ ลองพูดคุยกับผู้เชี่ยวชาญเพื่อให้สามารถฟื้นฟูหัวใจให้กลับมาสดใสได้เหมือนเดิม

 

ทั้งหมดนี้คือวิธีรับมือกับอาการซึมเศร้าหลังวันหยุดยาว และยังมีวิธีอื่นๆ ที่รอคอยให้เธอได้สำรวจและค้นพบ เพื่อช่วยรีสตาร์ทหัวใจตัวเองอีกครั้ง ถึงเธอที่อ่านมาถึงตรงนี้ เธอเก่งมากที่พยายามจะผ่านพ้นความรู้สึกเหล่านี้ไปด้วยกัน เป็นเรื่องปกติที่เราจะเหนื่อยล้าและซึมเศร้าเมื่อผ่านพ้นความสุข แต่ยิ่งความเหน็ดเหนื่อยจากความเป็นจริงในชีวิตประจำวันมีความหมายต่อเธอมากเพียงใด การไตร่ตรองและชื่นชมชีวิตที่ผ่านมาก็มีคุณค่ามากเท่านั้น มาผ่านวันเรียนและทำงานไปด้วยกัน และเริ่มแพลนทริปต่อไปกันได้เลย ขอให้ทุกวันเป็นวันสุข

 

เครดิต
https://www.psycom.net/depression/post-holiday-depression.
https://www.healthline.com/health/post-vacation-blues….

 

#PostVacationBlue #ซึมเศร้า #หยุดยาว #ปีใหม่
#achieveอาชีพที่ใช่ชีวิตที่ชอบ